▲ Դեպի վեր

lang.iso lang.iso lang.iso

ՎԵՐՋԻՆ ԼՈւՐԵՐԸ

Անկախության և խաղաղության երաշխավորը ժողովուրդն է. Դավիթ Տոնոյան

Պետերբուրգում բախում է տեղի ունեցել հայերի եւ դաղստանցիների միջեւ

«Մուլտի Գրուպ» կոնցեռնի տնօրենին մեղադրանք է առաջադրվել նաև առանձնապես խոշոր չափի փողերի. . .

Գոռ Կիրակոսյանը՝ ԱՄՆ-ի դժվարությունների, Հրանտ Թոխատյանին դագաղում պառկեցնելու, Ռաֆայել. . .

Սերժ Սարգսյանի անունով այս տոնական միջոցառումներին մասնակցության հրավեր եղել է․ Մանրամասնում է. . .

Ամերիկան չասեց՝ վա՜յ, Ժիրիկը գնաց... Ժիրայր Ավանյան

Կոռուպցիայի դեմ պայքարը շարունակվելու է. ԱԱԾ պետի ԺՊ

Արմեն Սարգսյանը պատմել է 8-րդ դասարանում գրած շարադրության մասին

Ադրբեջանում գտնվող ՀՀ քաղաքացիները պիտի վերադարձվեն Հայաստան․ Զոհրաբ Մնացականյան

Անկախությունը մշտապես արժևորելու լավագույն միջոցն աշխատանքն է․ Բակո Սահակյան

Գյումրիից թռանք Լոս Անջելես. Նիկոլ Փաշինյան

Սեպտեմբերի 21-ը՝ սննդի ապահովման նոր համակարգի անցած զորամասում. Փաշինյանը տեսանյութ է հրապարակել

Շնորհակալ եմ, որ տարբերվող կինը կարող է լինել մեր անկախ երկրի հերոս. Վարդա Ավետիսյան

Ինչ ասելիք ունեի՝ ասել եմ․․․Սերժ Սարգսյան

Հայ ժողովուրդը ոչ միայն դարձել է ավելի ուժեղ, այլ ավելի ամուր է կանգնել իր ոտքերի վրա. Նիկոլ Փաշինյան

Պուտին-Փաշինյան հանդիպում կլինի. Մհեր Գրիգորյան

Սերժ Սարգսյանն ուխտագնացության է գնացել Սուրբ Հովհաննես վանք

Այդ մեկ մարդը դու ես. Գյումրիում մեծարել են Նիկոլ Փաշինյանի մրցանակաբաշխության հերոսներին

Տեսահոլովակի պրեմիերա. Ջուս՝«Շնորհավոր»

ԱԱԾ-ն բացահայտել է էլեկտրաէներգիայի ապօրինի օգտագործմամբ կրիպտոարժույթի արտադրություն իրականացնելու դեպք

Նիկոլ Փաշինյանն ու Արմեն Սարգսյանը զրուցում էին իրենց դիետայի մասին

Սեփական հասարակության մեջ բաժանարար գծեր քաշելը թշնամու կրակոցից վտանգավոր է. Սերժ Սարգսյան

Պետք է վե՛ր կանգնել անձնական ճղճիմ շահերից, որոնք մեր երկիրը աղետալի ցնցումների են տանում. Սեյրան Օհանյան

Հյուսիսային պողոտայում Արթուր Աբրահամը վթարի է ենթարկվել. կա վիրավոր

Աննա Հակոբյանը «Սպայդերմեն» է նվիրել 6-րդ հարկից ընկած երեխային

Ասել են, որ մանդատը վայր դնի. Փաշինյանն իր մոտ է հրավիրել պատգամավորին

Ոստիկանապետի ԺՊ-ի նշանակման համար միջնորդել է Հայկ Մարությանը. նրանք ընկերներ են

Որոշել են առանձին «վերցնել» Գյումրին. Սամվել Բալասանյանը վաղաժամկետ հրաժարական կտա և կմիանա այդ թիմին

Սենց կլնի ընդդիմությունը․․․Արարատ Միրզոյանը՝ Մանե Թանդիլյանի մասին

Մեր Անկախությունը մեր Ինքնությունն է․ Աննա Հակոբյանը՝ հայկական տարազով

Ի՞նչ է անկախությունը ՀՀ կառավարության անդամների համար

Խոնարհում մեր Նահատակներին. Նիկոլ Փաշինյանն այցելել է Եռաբլուր

Մի նախագծի պատմություն, որը բորբոքեց անցյալը, կամ՝ ինչո՞ւ են հանրապետականները մտահոգ․ Դավիթ Խաժակյան

Մամեդյարովի հետ հանդիպումից առաջ Զոհրաբ Մնացականյանը հանդիպել է Արցախի ԱԳ նախարարի հետ

ԵՄ-ի և ՎԶԵԲ-ի աջակցությամբ Հայաստանում բացվում է մասնավոր բաժնեմասնակցային ներդրումային ֆոնդ

Հանրայինն ունի իր հայեցողությամբ վերահեռարձակող ընտրելու իրավունք. Արա Շիրինյանի պատասխանը՝ Օղլաղչյանին

Երբեք թուլ չեմ տա արատավորել իմ անունը. Նազենի Հովհաննիսյան

Հենրիխ Մխիթարյանին նվիրված նոր երգը

«Յուրի Ջորկաեֆը կայցելի Հայաստան»․ Նիկոլ Փաշինյան

Ովքե՞ր են նախագահ Սարգսյանից պետական պարգևներ ստացել Անկախության տոնի առթիվ

Երրորդմասցի Լյովիկի եւ նրա ընկերների սպանության գործով Գաստիկի, Ծըգլի եւ Տլեի պատիժը խստացվեց.. . .

«Դատարանի հրապարակած որոշումները կայացվել են բիրտ, աննախադեպ ճնշումների տակ». Քոչարյանի փաստաբան

Դատարանը թույլատրեց Սեյրան Օհանյանին լքել երկիրը բուժման նպատակով

Ռոբերտ Քոչարյանը գրավի դիմաց ազատ չարձակվեց

Պայմանավորվել ենք, որ անորակ աշխատանքը չի ընդունվելու. Նիկոլ Փաշինյանը՝ ճանապարհաշինության մասին

Ինձ համար շատ կարևոր է, որ Հայաստանի մշակույթն ու պատմությունը ներկայացնում եմ միջազգային. . .

«Ես աշխատում եմ, որ վերադարձնեմ իմ քաղաքացիներին Հայաստան». Դավիթ Տոնոյան

Ռոբերտ Քոչարյանի աջակիցների բողոքի ակցիան՝ դատարանի դիմաց. ՈւՂԻՂ

Աղմկահարույց միջադեպի գործով ձերբակալվել է Վայոց ձորի մարզպետի օգնականը. ստուգվում է մարզպետի. . .

ԱԺ-ն առաջին ընթերցմամբ ընդունեց «Հարկային» օրենսգրքում փոփոխություններ կատարելու օրինագիծը

Լեզվի կոմիտեի հորդորակը՝ հայերեն թարգմանված ֆիլմերի սխալների մասին

Լեզվի կոմիտեն ֆեյսբուքյան էջում հերթական հորդորակն է հրապարակել. «Ի՞նչ հայերեն են ներկայացնում թարգմանված ֆիլմերը: Այս անգամ խոսում ենք պատմական ֆիլմերի մասին: Եվ դարձյալ՝ մեր բարեկամ «Եթեր» թերթում: «ՊԱՏՄԱԿԱՆ» ՍԽԱԼՆԵՐ

Մենք շարունակում ենք հայկական հեռուստաեթերի գրավիչ առաջարկներից մեկի՝ արտասահմանյան ֆիլմերի հայերեն թարգմանությունների ուսումնասիրությունը: Այս անգամ նշանակետում պատմական թեմայով գեղարվեստական ֆիլմերն են: Հետաքրքիր կլիներ, ասենք, ֆրանսիական, իսպանական, իտալական, վրացական ֆիլմերի՝ բնագրից արված թարգմանություններ լսել: Բայց հայկական եթերի ցուցափեղկում հիմնականում հոլիվուդյան ֆիլմեր են, որոնք, սխալներից դատելով, թարգմանված են միջնորդ լեզվից՝ ռուսերենից: Թեև դժվար է ասել. թարգմանիչների մեղքով ռուսերենից անցած լեզվական սխալներն արդեն այնքան են տարածվել, որ ինքնակոչի վստահությամբ հայտնվում են անգամ ճապոներենից թարգմանված հայերենում: Սկսենք հենց Ճապոնիայի մասին պատմող մի ֆիլմից՝ «Վերջին սամուրայը»: 
     «Տղա՛ս, տեսե՞լ ես՝ ի՛նչ կարող է անել հրացանը մարդու հետ», «Զորքերի հետ ի՞նչ եղավ: Բոլորը զոհվեցի՞ն», «Ես տեսել եմ՝ ինչ եք անում ձեր ախոյանների հետ», «Կապիտա՛ն, մելոդրամատիկ դերերը մոտդ լավ են ստացվում», «Ճապոնիայի կայսերական զորքը պահանջում է, որպեսզի հանձնվեք»: 
     Առաջին աշտարակաշինությունից սկսած՝ լեզուներն օգտվում են իրարից, փոխհարստացնում միմյանց: Բայց դա անում են միայն կարիքի՛ դեպքում, երբ լեզվում չկա այս կամ այն բառը, հարմար կաղապարը: Հարգելի՛ թարգմանիչներ, բառարա՛ն բացեք ու նայե՛ք, թե ի՛նչ են նշանակում «հետ» և «մոտ» բառերը: Ազատե՛ք ձեր թարգմանած տեքստն այդ բառերից ու կտեսնեք, որ այդ նախադասությունները դրանց կարիքը չունեն: «...Ի՞նչ կարող է անել հրացանը մարդուն», «Զորքերն ի՞նչ եղան», «...ինչ եք անում ձեր ախոյաններին»: Կամ՝ «Կապիտա՛ն, մելոդրամատիկ դերերը լավ ես խաղում»: «Հետ» և «մոտ» կապերի անհարկի ներկայությունը կա մեր ուսումնասիրած գրեթե բոլոր ֆիլմերում: «Տե՛ս, Հեկտորն ի՛նչ արեց մեզ հետ»: («Տրոյա»): Այս ավելորդ հետ-ը ռուսերենի с կապի (что он сделал с тобой) պատճենումն է: «Մոտ» կապի խնդիրն էլ նույնն է (у тебя получается): Ռուսերենի կաղապարները թարգմանվելու փոխարեն տեղափոխվել են մեր լեզու: 
     Նույնն է և «որպեսզի» շաղկապը որ-ի փոխարեն գործածելու խնդիրը: Վերևում նշված «Պահանջում է, որպեսզի հանձնվեք»-ը, ինչպես նաև «Օսմանյան կայսրությունը կամենում է, որպեսզի իր սահմանները ձգվեն մինչև Միջերկրական օվկիանոս», «Հրաման է եկել Ստամբուլից, որպեսզի ոչ մեկի չխնայենք» («Խոստում»), «Հորաքույրս խորհուրդ է տվել, որպեսզի չշտապեմ» («Երիտասարդ Վիկտորիան») նախադասություններում որպեսզի-ն հայերեն չէ, ռուսերեն чтобы-ն է (նաև՝ ոչ թե ոչ մեկի, այլ ոչ ոքի): Նշված բոլոր դեպքերում ճիշտ է գործածել «որ» շաղկապը: Հիշենք, որ մեր որպեսզի-ն պատասխանում է ինչու, ինչ նպատակով, ինչի համար, այլ ոչ ինչ հարցերին:
     «Ագորա» ֆիլմի հերոսը «Ի՞նչ ես անում» հարցին պատասխանում է. «Իսկ դու ինչպե՞ս ես կարծում․ ես աղոթում էի»: А как ты думал? Այս նախադասության как բառը, ճիշտ է, թարգմանվում է «ինչպես», բայց ո՛չ այս դեպքում: Այստեղ ճիշտ է «ի՞նչ ես կարծում»: 
     «Ուրախ եմ քեզ տեսնել այստեղ», «Ուրախ եմ ծանոթանալ» («Խոստում»), «Ուրախ եմ քեզ տեսնել» («Եգիպտոսի աստվածները»), «Ուրախ եմ ծանոթանալ» («Երիտասարդ Վիկտորիան»): Շարքը կարելի է շարունակել: Սրանք հայերեն նախադասություններ չեն: «Ուրախ եմ, որ քեզ տեսա», «Ուրախ եմ, որ ծանոթացանք», «Ուրախ եմ մեր ծանոթության համար» և այլն: Այ հիմա թարգմանվեցին այս նախադասությունները: 
     Եգիպտական աստվածների ժամանակներում հայերենը հաստատ ռուսերենի ազդեցությունը չէր կրում, և ոչ ոք «խնդիրն այն չէ»-ի փոխարեն ռուսերենի նմանողությամբ չէր ասում «խնդիրը դրանում չէ»՝ проблема не в том («Եգիպտոսի աստվածները»): Վիկտորիա թագուհին էլ, եթե հայերեն խոսեր, երբեք չէր ասի «Խնդիրը նրանում է, որ պալատի տաքացման հարցով լորդ Սթյուարդն է զբաղվում» կամ «Ամբողջ խնդիրը նրանում է, որ լորդ Մելբուռնը կրկին վարչապետ է» («Երիտասարդ Վիկտորիան»): Այլ կերպ կասեր:
     «Զորքի կեսին ուղարկեք, մնացածին ավելի ուշ կուղարկենք»,-ասում է հույն նահանգապետը՝ 4-րդ դարում («Ագորա»): Լորդ Մելբուրնն էլ 19-րդ դարում ասում է. «Ես ավելի ուշ կներկայացնեմ պալատական կանանց ցանկը» («Երիտասարդ Վիկտորիան»): Այս ավելի ուշ-ը ռուսերեն попозже-ն է և վերջին շրջանում (մեր թարգմանիչները կասեին՝ ավելի ուշ) է սողոսկել մեր խոսք: Այս նախադասություններում այն պետք է թարգմանվեր «հետո»:
     Եվ ահա բազում անգամ քննադատված «հոգ տանել... մասին»-ը, որը ռուսերեն заботиться о ком-то-ն է: Սա էլ վերջին շրջանի «թարգմանություններից» է և իր կենսունակությամբ հավակնում է նախորդների նման «պատմական» դառնալ: Այդ գործում այս սխալին հաստատ կօգնեն պատմական թեմաներով հայերեն թարգմանված ֆիլմերը. «Մենք իրար մասին հոգ կտանենք, այնպես չէ՞» («Երիտասարդ Վիկտորիան»), «Հո՛գ տար տիրոջդ մասին, պաշտպանի՛ր նրան», «Ահա թե ինչու պիտի հոգ տանենք գրադարանի մասին» («Ագորա»): Մենք չենք հոգնի ու անընդհատ կկրկնենք, որ հայերենում հոգ են տանում «համա», այլ ոչ «մասին»: Կամ էլ առանց համար-ի, «հոգ տանել նրան» և այլն:
     «Տրոյա» ֆիլմում Հեկտորը կնոջը ցույց է տալիս, թե վտանգի պահին ինչպես պիտի անցնի գաղտնի ճանապարհով: Վերջում Հեկտորը կնոջը հարցնում է. «Ճանապարհը հիշեցի՞ր»: Բայց չէ՞ որ կինն այդ ճանապարհն առաջին անգամ էր տեսնում: Թարգմանիչն այստեղ բայի ժամանակը չէ, որ շփոթել է (ճանապարհը կհիշե՞ս), այլ «թարգմանել է» ռուսերեն запомнить բառը, որը ոչ միայն հիշել, այլև մտապահել է նշանակում, և հենց այս երկրորդ տարբերա՛կն էր պետք գործածել ֆիլմում: 
     Մենք մասամբ ներկայացրինք մեր ուսումնասիրած ֆիլմերում տեղ գտած օտարաբանությունները: Հաջորդ անգամ կանդրադառնանք այս ֆիլմերի «տեղական» սխալներին»:

Կայքում տեղ գտած մտքերն ու տեսակետները հեղինակի սեփականությունն են և կարող են չհամընկնել Asekose.am-ի խմբագրության տեսակետների հետ: Նյութերի ներքո` վիրավորական ցանկացած արտահայտություն կհեռացվի կայքից:
Շոու-բիզնես ավելին